- BASISGEGEVENS
Spreker: Egbert Bok
Datum: zondag 29 maart 2026
Titel: Hef uw ziel op naar God – vertrouwen in tijden van moeite
Hoofd-Bijbelgedeelte(s): Psalm 143:8
Thema in één zin: Wie zijn ziel opricht op God, mag elke dag opnieuw zijn goedheid, leiding
en trouw ontvangen, ook midden in strijd en onzekerheid. - KORTE SAMENVATTING
De preek van Egbert Bok op deze Palmzondag draait om één kernvraag: waar richten wij ons
op als het leven zwaar is, onrustig is, of als we richting nodig hebben?
Vanuit Psalm 143:8 laat hij zien hoe David, midden in zijn nood, niet vraagt om directe
oplossingen, maar bidt: “Doe mij in de morgen uw goedertierenheid horen, want ik vertrouw
op u; maak mij de weg bekend die ik moet gaan, want tot u hef ik mijn ziel op.”
We worden uitgenodigd om net als David elke morgen als eerste ons hart op God te richten,
vóór agenda’s, sociale media of zorgen. Niet op eigen kracht, maar vanuit vertrouwen in
Iemand die trouw is, die de weg kent en die met ons meegaat.
Via een pakkend verhaal over 33 mijnwerkers in Chili en het lied van Ramses Shaffy wordt
duidelijk: hulp komt van boven. Jezus Christus heeft dat het meest volkomen laten zien. Hij
ging de weg door lijden, dood en graf, en opende zo de weg naar de Vader voor ons. Op deze
Palmzondag, aan het begin van de stille week, worden we uitgenodigd: richt je ogen
omhoog. Verwacht het van Hem. En van Hem alleen. - UITGEBREIDE SAMENVATTING
- Inleiding
Op Palmzondag, het begin van de stille week, preekt Egbert Bok vanuit Psalm 143:8. De
dienst heeft al iets bijzonders: een lied klinkt dat onverwacht nauw aansluit bij de
boodschap. Dat wordt gezien als een teken dat God zo werkt. Vanuit die sfeer van
verwondering en ontvankelijkheid opent de preek.
De spreker begint met een cultuurverwijzing: het lied ‘Hoog Sami’ van Ramses Shaffy uit
1966, geschreven voor een Joodse klasgenoot die zijn familie verloor in de Tweede
Wereldoorlog. De slotregel luidt: “Kijk op, Hoog Sami, want er is er één die van jou houdt.”
Die oproep, kijk omhoog, is de rode draad van de hele preek. In een wereld vol oorlog,
onrust, drukke agenda’s en sociale media is de vraag: waar richten wij ons op? - Hoofdlijn van de preek
Het verhaal van de mijnwerkers. Om het thema te verankeren vertelt Egbert Bok over het
mijnongeval in Chili in augustus 2010. 33 mijnwerkers raakten op 700 meter diepte
ingesloten. De eerste 17 dagen was er geen enkel contact met de buitenwereld. En toch
bleven zowel de reddingswerkers bovengronds als de mijnwerkers ondergronds
vertrouwen: hulp komt van boven. Uiteindelijk werden na 69 dagen alle 33 gered. De
mijnwerkers verklaarden later dat ze dagelijks op vaste tijden hadden gebeden. Telkens als
iemand omhoog ging, dankten ze God. Ze wisten: wij gaan van duisternis naar licht, van
beneden naar boven. Deze metafoor tekent de boodschap van de preek: verwacht de hulp
van boven, ook als je het niet ziet.
De nood van David en zijn gebed. Vervolgens gaat de spreker naar Psalm 143. David zit in
grote nood. De vijand vervolgt zijn ziel, hij wordt vertrapt, hij woont in duistere plaatsen. Zijn
geest is bezweken, zijn hart is ontzet. En toch bidt hij niet: “Heer, neem dit alles direct van
mij weg.” Hij bidt: “Doe mij in de morgen uw goedertierenheid horen, want ik vertrouw op u;
maak mij de weg bekend die ik moet gaan, want tot u hef ik mijn ziel op” (Psalm 143:8). Dat
is een opvallend gebed. David vraagt niet om veranderde omstandigheden maar om Gods
stem, Gods trouw en Gods leiding in die omstandigheden.
De goedertierenheid van God. Een kernwoord in de preek is goedertierenheid, het
Hebreeuwse chèsèd, Gods verbondstrouw. Egbert Bok legt uit: Gods goedertierenheid is
niet afhankelijk van onze prestaties of omstandigheden. Het is een trouw die nooit
losgelaten wordt. Zijn liefde is sterker dan onze angst. David wil die goedertierenheid niet
alleen weten, hij wil haar horen. Hij wil er zijn hele wezen van doordringen: hoofd, lichaam,
ziel.
Leiding en overgave. David bidt ook om richting: “Maak mij de weg bekend die ik moet
gaan.” Dit is meer dan troost vragen. Het is vragen om leiding. En dat vraagt iets van ons:
overgave. Loslaten van eigen plannen. David zegt als het ware: ik wil niet mijn eigen weg
gaan, ik wil Uw weg. Gods weg is niet altijd de makkelijkste, maar het is de beste, want God
ziet het geheel en kent de eindbestemming. Tegelijk verandert God soms niet de situatie,
maar geeft Hij wijsheid, volharding, geduld en liefde om in die situatie te staan.
Jezus als volmaakt voorbeeld. Op Palmzondag wijst de psalm verder. Wie heeft volmaakt
vertrouwd? Wie heeft volmaakt gebeden en de weg van de Vader gegaan? Jezus Christus.
Ook Hij kende duisternis, eenzaamheid, verdriet en verlatenheid. Ook Hij vertrouwde de
Vader, zelfs tot aan het kruis. En in die dood overwon Hij het graf, en opende de weg naar de
Vader voor ons. Dit is het hart van de stille week: Jezus ging de weg door lijden heen. Wij
mogen weten dat wij door Hem met de Vader verbonden zijn. - Belangrijkste punten
Punt 1: Richt je blik omhoog De wereld, de nieuws, sociale media, eigen zorgen: ze
trekken onze aandacht naar beneden. De oproep is: kijk omhoog, zoals het lied van
Ramses Jaffe het zegt, en zoals Psalm 121 het verwoordt: “Ik hef mijn ogen op naar de
bergen, vanwaar komt mijn hulp? Mijn hulp komt van de Heer” (Psalm 121:1-2).
Bijbelverwijzingen: Psalm 121:1-2; Psalm 143:8.
Punt 2: Begin elke morgen bij God David zoekt God in de morgen. De dag begint niet bij de
agenda of de telefoon, maar bij God. Wie eerst zijn hart richt op God, kijkt de rest van de
dag vanuit een ander perspectief. Niet de omstandigheden, maar Gods trouw bepaalt de
toon van de dag. Bijbelverwijzing: Psalm 143:8a.
Punt 3: Vertrouwen én vragen David zegt: “Want ik vertrouw op u.” Maar dat vertrouwen
sluit het vragen niet uit, het maakt het juist mogelijk. Omdat hij weet dat God luistert en
antwoordt, vraagt David. Vertrouwen en gebed gaan hand in hand. Bijbelverwijzing: Psalm
143:8.
Punt 4: Overgave aan Gods weg “Tot u hef ik mijn ziel op” is een daad van totale overgave.
David legt zijn angst, twijfel, verlangen en toekomst bij God neer. Dat is de kern van
geloven: niet alles begrijpen, maar vertrouwen op Degene die betrouwbaar is.
Bijbelverwijzing: Psalm 143:8b.
Punt 5: Jezus als fundament De psalm wijst naar Jezus, die volledig de weg van de Vader is
gegaan, door lijden en dood heen. Door Hem mogen wij weten: de weg naar de Vader is
open. Bijbelverwijzing: de lijdensweg van Jezus, in de context van Palmzondag en de stille
week. - Toepassing voor het persoonlijk leven
De preek raakt iedereen die wel eens wakker ligt van zorgen, moeite heeft met een
beslissing, of gewoon merkt hoe de drukte van het leven zijn ziel leegloopt. De oproep is
niet: doe harder je best, of: je problemen zijn niet zo erg. De oproep is: begin de dag anders.
Stel je voor: voordat je je telefoon pakt of de dag begint, richt je je hart op God. Je legt bij
Hem neer wat je bezig houdt. Je vraagt niet alleen of Hij het wil oplossen, maar ook: wilt u
mij de weg wijzen? Wilt u mij de woorden geven die ik moet spreken? Dat is het gebed van
David. En dat gebed mag ook van ons zijn.
Het vraagt wel iets: loslaten. Loslaten van eigen plannen, eigen angsten, eigen controle.
Maar de belofte is helder: God laat niet los. Zijn hand gaat niet weg. Zijn liefde is sterker dan
onze angst. - Toepassing voor de gemeente
Als gemeente worden we uitgenodigd om samen te oefenen in het ophouden van de ziel
naar God. Dat begint persoonlijk, elke ochtend opnieuw, maar het is ook iets wat we samen
doen. We bemoedigen elkaar als mensen rondom ons in de duisternis zitten. We wijzen
elkaar op de trouw van God, ook als de omstandigheden niet veranderen.
Op Palmzondag, aan het begin van de stille week, is er een bijzondere aanleiding om stil te
worden bij Jezus. Hij is de weg gegaan die wij niet konden gaan. Dat vraagt om
dankbaarheid, overgave en navolging. Discipelen van Jezus zijn betekent: Zijn weg gaan,
niet de makkelijkste, maar de goede. En dat doen we niet alleen: we gaan die weg samen, in
vertrouwen op de God die trouw is. - VRAGEN OM OVER NA TE DENKEN
- Wanneer ben jij geneigd om je blik te richten op de zorgen om je heen? En wat helpt
jou om je blik weer op God te richten? - David bidt in de morgen al voor leiding en troost. Hoe ziet het begin van jouw dag er
gewoonlijk uit, en wat zou het betekenen om die anders te beginnen? - De spreker maakt onderscheid tussen vragen of God iets wil veranderen, en vragen
of God jou wil leiden in een moeilijke situatie. Wat ervaar jij daarin als het verschil? - Jezus is de weg gegaan door lijden heen, in vertrouwen op de Vader. Wat zegt dit jou
persoonlijk, nu we aan het begin staan van de stille week? - Hoe kunnen wij als gemeente elkaar helpen om in moeilijke tijden de blik op God
gericht te houden, in plaats van te verzinken in zorgen of onrust?
- SUGGESTIES VOOR GEBED
- Dankgebed: Dank God voor Zijn goedertierenheid, die elke morgen nieuw is. Dank
voor Jezus, die de weg naar de Vader heeft geopend. - Gebed om groei: Bid dat God je mag helpen om elke dag als eerste bij Hem te
beginnen. Vraag om overgave: de bereidheid om jouw weg los te laten en Zijn weg te
gaan. - Gebed voor de gemeente en de regio: Bid voor allen in de gemeente die in een
moeilijke tijd zitten, onrustig zijn of richting nodig hebben. Bid dat de gemeente een
plek is waar mensen leren omhoog te kijken, ook in de donkerste momenten.